အလေးပြုထားလျက်

 ခရီးမသွားခင် ထမင်းစာရင်း အန်တီဇာနဲ့စကားပြောဖြစ်တယ်။

"တော်လှန်ရေးလုပ်တဲ့အခါ ပထမတခုက ရပ်တည်ချက်၊မူဝါဒ ရှင်းလင်းပြတ်သားရတယ်။ ဒုတိယက ခံနိုင်ရည် မာဂုဏ်မြင့်ရတယ်။ တကယ်လို့ ကိုယ်က တတ်နိုင်တာလုပ်သင့်သလောက်လုပ်ပြီးပြီ, ကိုယ့်မိသားစုအရေးနဲ့ လူချစ်လူချင်ပေါအောင်ဘဲနေတော့မယ်ဆိုရင် ဒီနှစ်ခုက အရေးမကြီးတော့ဘူး။ ဆုံးခန်းတိုင်အောင်ဆက်ရှိမယ်ဆိုရင်တော့ ဒီနှစ်ခုဟာ ဘုရားရှိခိုးတိုင်းထည့်ရွတ်ရမယ့် ဂါထာဘဲ" လို့ပြောဖြစ်တယ်။ အန်တီဇာက "ကျေးဇူးဘဲ ဒီစကားအတွက်, ရှေသို့ဘဲ"တဲ့။ ကျနော်ကျေနပ်တယ်။ အန်တီဇာပြောတဲ့ 'ရှေ့သို့'က ကျနော့်သီချင်း 'ရှေ့သို့' ကိုပြောတာပါ။ ကိုတာဘုန်းကျော်ပြောတဲ့ 'ရှေ့သို့'က ကျနော့်သီချင်းမဟုတ်ပါဘူး။

တနေ့က အိပ်မက်တယ်။ 1027 မှာ ကျဆုံးသွားတဲ့ ရဲဘော်တွေအားလုံးရောက်လာတယ်။ "ဟေ့လူ ခင်များ 'နောက်သို့' သီချင်းရေးဖို့ရှိလားတဲ့"။

"ကျနော့်မှာ နောက်ခံ ဘက်ဂရောင်း အိမ်နားနီးနိုင်ငံကြီးတွေလဲမရှိဘူး။ စစ်တပ်ဒေါက်တိုင် ခရိုနီတွေနဲ့လဲ အရော်အစားမရှိဘူး။ ဒါကြောင့်ရေးဖို့မရှိပါဘူးဗျာ" လို့ပြန်ဖြေလိုက်တော့ "ဟေး,,," ဆိုပြီး ပျော်ပါးအော်ဟစ်ခါ လှည့်ပြန်သွားကြတယ်။ သူတို့ကျောပြင်တွေ မှုန်ဝါးသွားတဲ့အထိ ကျနော်ရပ်ကြည့်ပြီး ကျန်ခဲ့တယ်။အလေးပြုထားလျက်ပေါ့။

ဒီ Resource နဲ့ ဒီ outcome ဘဲဆိုတာ ပါဝင်နေသူတွေသိပါတယ်။ သို့သော် ဒီ outcome ထပ်အများကြီး ပိုပြီး လိုအပ်တယ်လို့ တော်လှန်ရေး ကနေ့စဉ်ဖင်ချပြီးသတိပေးနေတာဆိုတော့ ပါဝင်နေသူ ကျနော်တို့ ခင်များတို့ လုပ်နိုင်တာထပ်ပို ရုန်းရပါမယ်။ ကျနော်ကတော့ ရုန်းတဲ့အခါ မိတ်ဆွေတွေ ရန်သူမဖြစ်အောင် အထူးသတိထားဖြစ်တယ်။ ရန်သူတွေကို မိတ်ဆွေဖြစ်အောင်ဂရုစိုက်ချင်တယ်ဆိုရင်တော့ ဆီပုလင်းနဲ့ ကပ်ရခွါရလွယ်တဲ့ တိပ်ခွေ ဆောင်ထားပေါ့။

ကြော်ငြာစရာ နှစ်ခုရှိ။

တခုက June 27, Houston မှာ ဒေသအစုံ ကျန်းမာရေး၊ပညာရေး၊ စစ်ရှောင်မိသားစုတွေဆီ ရသမျှပို့ဖို့ နဲ့ July 4, Dallas မှာ ကချင်ပြည်နယ် စစ်ရှောင်မိသားစုနဲ့ ကချင်ပြည်နယ် ကျန်းမာရေး လိုအပ်ချက်တွေ ဖြည့်စီးဖို့။

နောက်တခုက ကျနော့် YouTube members ဂရုမှာ ဒီလအတွက် 'အလွမ်း' ဆိုတဲ့သီချင်းလေး ပြန်တီး၊ပြန်ဆို reversion လေးတင်ဖို့ရှိ။ $5 ဝန်းကျင်၊ $9 ဝန်းကျင်နဲ့ members ဝင်ရပါတယ်။ JFM ကဖော်ပြထားတဲ့ စစ်ခေါင်းဆောင်မိသားစု ထိုင်းဘတ် 98 သန်းနဲ့ဝယ်ထားတဲ့ ဘန်ကောက်ရဲ့ အိမ်ကြီးနားက မြေကွက်အလွတ်တကွက်ဝယ်ဖို့ပါ။

ပုံကတော့ music project တခုအတွက် ဆရာသမားတယောက်နဲ့ဆုံနေတာ

@TomLord-Alge

အကောင်းဆုံး အစိုးရဟာ တိုင်းပြည်အပေါ် အမှန်တကယ် အကျိုးပြုပြီး အသိပညာနဲ့ ပြည့်စုံတဲ့ အာဏာရှင်

 လက်ရှိ ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ အခြေအနေမှာ လူ အများစုရဲ့ စိတ်ခံစားချက် ဘယ်လိုရှိသလဲ။ လူအုပ်ကြီး ဘယ်ကို ရွေ့နေသလဲအပေါ် မူတည်ပြီး နားလည် အသုံးချနိုင်သူဟာ လူချစ်လူခင်ပေါအောင် လုပ်နိုင်တယ်။ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်နိုင်တယ်။ စီးပွါးရေးအရ အမြတ်ထုတ်နိုင်တယ်။

အမေရိကနဲ့ ဥရောပ နိုင်ငံကြီးတွေမှာ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချသူ ပြဿနာဟာ လတ်တလော ခေတ်စားနေတယ်။ ယနေ့အချိန်မှာ (လူအုပ်ကြီး) နိုင်ငံသားတွေဟာ ရွှေ့ပြောင်း အခြေချသူတွေကို လက်မခံလိုကြဘူး။ ဒါကို နားလည်တဲ့ Trumpဟာ လူအုပ်ကြီးရဲ့ စိတ်ခံစားချက်ကို အသုံးချပြီး မဲရအောင် လုပ်နိုင်ခဲ့တယ်။

၂၀၁၅ ခုနှစ်လောက်က ဂျာမနီမှာ နိုင်ငံရေး ခိုလှုံခွင့် နဲ့လာတဲ့ ဒုက္ခသည် ၁.၂ သန်း (ဆီးရီးယား အများစု)ကို လက်ခံခဲ့တယ်။ ဂျာမဏီ အဓိပတိ Angela Merkel က ငါတို့ ဒါကို လုပ်နိုင်တယ် ဆိုတဲ့ ကြွေးကြော်သံနဲ့ အတူပေါ့။ ထိုအချိန် Merkelဟာ လူချစ်လူခင်လဲ များခဲ့တယ်။

ယခု ၂၀၂၆ မှာ ဒါမျိုး အလားတူပုံစံ ပြန်လုပ်မယ် ဆိုရင်တော့ ကိုယ့်သေတွင်း ကိုယ်တူးတာပဲ။ အခြေအနေတွေက မတူတော့ဘူး။ လူအုပ်ကြီးရဲ့စိတ်ခံစားချက် ပြောင်းသွားပြီ။ ဒီလို အခြေအနေမှာ ဒုက္ခသည်တွေကို မူလနိုင်ငံ ပြန်ပို့မယ်ဆိုတဲ့ ကြွေးကြော်သံကသာ နိုင်ငံရေး ပါတီတွေအတွက် မဲရနိုင်မယ်။

Warren Buffet ဟာ စတော့ရှယ်ယာတွေမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံရင်း ကမ္ဘာ့အချမ်းသာဆုံး ပုဂ္ဂိုလ် စာရင်းဝင်ခဲ့တယ်။ သူက လူအုပ်ကြီး ဘယ်ကို ရွေ့နေသလဲအပေါ် အသုံးချပြီး ရင်းနှီးမြှုပ်တယ်။ ကုမ္ပဏီတခုဟာ အလားအလာ ရှိရက်နဲ့ နာမည်ပျက်တခုကြောင့် ရှယ်ယာစျေး ကျသွားတယ်။ ကျဆင်းလာတဲ့ ရှယ်ယာစျေးအပေါ် ထပ်ကျမှာ စိုးရိမ်စိတ်နဲ့ လူအုပ်ကြီးဟာ ရသမျှစျေးနဲ့ ရှယ်ယာတွေ ထိုးရောင်းတယ်။ အကြောက်တရားကြောင့် ရှယ်ယာစျေးဟာ ကျပြီးရင်း ကျတယ်။ ထိုအချိန်မှာ Warren Buffet က ရှိသမျှ ရှယ်ယာအားလုံး ပေါချောင်ကောင်း စျေးနဲ့ သိမ်းကြုံးလိုက်ဝယ်တယ်။ အချိန်တခုအကြာ ရှယ်ယာတွေ ပြန်တက်လာချိန် အမြတ်တွေ တထောကြီး ရတယ်။

ဒီလိုပဲ လူအုပ်ကြီးဟာ ကုမ္ပဏီတခုအပေါ် အလွန်အမင်း အထင်ကြီး ယုံစားလွန်းချိန်မှာလဲ ရှယ်ယာတွေဟာ ပကတိ တန်ဖိုးထက် အဆမတန် တက်သွားတတ်တယ်။ စျေးတွေတက်လေ လူအုပ်ကြီးက လိုက်ဝယ်လေ ပိုတက်လေပဲ။ အဲလို အခြေအနေမျိုးမှာ Warren Buffet က လူအုပ်ကြီးနောက် ဘယ်တော့ မလိုက်ဘူး။ သူ့မှာ အဲဒါ ကုမ္ပဏီက ရှယ်ယာတွေ ရှိရင်တောင် ထုတ်ရောင်းတယ်။

လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်နှစ်၊ သုံးနှစ်လောက်မှာ သင်္ကြန်လည် ပျော်ပါးတဲ့ ပုံတွေ တင်မိရင် ဝိုင်းဆဲခံရမှာ အသေအချာပဲ။ ဒီနေ့ ဒီအချိန်မှာတော့ ပြောင်းပြန်ဖြစ်သွားပြီ။ သင်္ကြန်လည် ပျော်ပါးနေတဲ့ လူတွေကို အပြစ်တင်မိရင် ဝိုင်းဆဲခံရမှာပဲ။ ထိုနည်းတူ အစိုးရကျောင်းထားတဲ့ ကလေးတွေကို လွန်ခဲ့တဲ့နှစ်တွေကထိ အပြစ်ဆိုနိုင်ပေမယ့် မနှစ်တနှစ်လောက်ကစပြီး ဘယ်သူမှ အပြစ်မပြောရဲတော့ဘူး။ ပြောသူကသာ အပြစ် ဖြစ်လိမ့်မယ်။ ဒီကိစ္စနှစ်ရပ်လုံးဟာ အာဏာရှင်စနစ် တခုထဲအောက်မှာ ရှိတယ်။ လူတွေရဲ့ ဒုက္ခတွေဟာ လျော့သွားလို့၊ တိုးလာလို့လဲ မဟုတ်ဘူး။ လူအုပ်ကြီးရဲ့ စိတ်ခံစားချက် ရွေ့သွားလို့သာ ဖြစ်တယ်။

အမှန် အမှားဟာ ပြောရခက်တယ်။ တိုင်းရင်းသားတွေ၊ ရိုဟင်ဂျာတွေ၊ လူမျိုးခြား ဘာသာခြားတွေအပေါ် အမြင်ဟာလဲ အခြေအနေ အချိန်အခါအပေါ်လိုက်ပြီး လူအုပ်ကြီးရဲ့ စိတ်ခံစားချက် ပြောင်းလဲနေတယ်။ အခု နိုင်ငံရေးမှာ လူအများ ချစ်ခင်ထောက်ခံမှုကို ရနေတဲ့ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ဆယ်လီတွေဟာ ဒီအချက်ကို ကောင်းကောင်းအသုံးချနိုင်တယ်။ ဘယ်အချိန်မှာ ဘယ်သူ့ကို ဆဲရမလဲ။ ဘယ်သူ့ကို ချီးမွမ်းရမလဲ ကောင်းကောင်းနားလည်တယ်။

ဒီမိုကရေစီဟာ လူအများရဲ့ စိတ်ဆန္ဒနဲ့ လုပ်ဆောင်တယ်။ လူအများစုရဲ့ ဆန္ဒ၊ စိတ်ခံစားချက်ဆိုတိုင်း အမြဲမှန်နေတာ မဟုတ်ဘူး။ လူတွေဟာ မိမိကျွမ်းကျင်ရာ နယ်ပယ်မှလွဲရင် ကျန်တဲ့အပိုင်းတွေမှာ သာမန်ပဲ။ ဒါကြောင့် ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ပြဿနာတခုမှာ သာမန်လူ အယောက်တသိန်းနဲ့ ပညာရှင်တယောက် ယှဥ်မယ်ဆို ပညာရှင် တယောက်ရဲ့ အဖြေကိုသာ ရွေးချယ်ရလိမ့်မယ်။ ဒီနေရာမှာ ဒီမိုကရေစီ နည်းလမ်းဟာ အလုပ်မဖြစ်ဘူး။

ဒီမိုကရေစီဟာ စင်းလုံးချော ပြည့်စုံနေတာ မဟုတ်ဘူး။ မပြည့်စုံတဲ့ လူအုပ်ကြီးရဲ့ စိတ်ခံစားချက်အရ အခြေအနေ အချိန်အခါလိုက် ပြောင်းလဲနေတယ်။ စကားတခု ရှိတယ်။ အကောင်းဆုံး အစိုးရဟာ တိုင်းပြည်အပေါ် အမှန်တကယ် အကျိုးပြုပြီး အသိပညာနဲ့ ပြည့်စုံတဲ့ အာဏာရှင်ပါတဲ့။ ဒါပေမယ့် အဲလို အာဏာရှင်မျိုးက ရှာတွေ့ဖို့လဲ မလွယ်ဘူး။ ရှိချင်မှတောင် ရှိလိမ့်မယ်။

Start Up Business

လူ့သဘာဝ

 ကျွန်တော်ကတော့ အစကတည်းက

လူအများစုကို မယုံဘူး။

လူ ၉၉% လောက်ဟာ

ကိုယ်ကျိုးစီးပွားအခြေပြု စဉ်းစားကြတယ်လို့ ယူဆတယ်။

ကိုယ်လည်း အဲ့လိုပဲ စဉ်းစားတာပဲ။

ဒါ ဆိုးတာလို့ ပြောနေတာ မဟုတ်ပါဘူး။

ဒါ လူ့သဘာဝပါ။

Machiavelli က နှစ်ပေါင်း ၅၀၀ ကျော် အရင်ကတည်းက

ဒါကို မြင်ခဲ့ပါတယ်။

"လူတွေဟာ ကျေးဇူးကန်းတတ်ပြီး

အကျိုးအမြတ် နောက် လိုက်တတ်သူတွေ ဖြစ်တယ်"

ဒါ ရက်စက်တာ မဟုတ်ပါဘူး။

ဒါ ရိုးသားတာပါ။

"လောဘ" ဆိုတာ သတ္တဝါ အားလုံးမှာ ရှိတဲ့

အခြေခံ ကိလေသာ တစ်ခုပါ။

ကိုယ့်ကျိုး ကြည့်တာ မှားတာ မဟုတ်ပါဘူး။

ကိုယ့်ကျိုး ကြည့်နေမှန်း မသိတာ မှားတာပါ။

ဒါ သိလိုက်ရင် —

လူတစ်ယောက် ကိုယ့်ကို ကူညီတယ်ဆိုရင်

"ဒီလူ ဘာ ပြန်လိုချင်လို့ ကူညီတာလဲ"

ပထမ မေးပါ။

ဒါ သံသယ မဟုတ်ပါဘူး။

ဒါ clarity (ရှင်းလင်းမှု) ပါ။

Partner တစ်ယောက် deal ကမ်းလှမ်းတယ်ဆိုရင်

"ဒီ deal ထဲ သူ့အတွက် ဘာ ပါသလဲ"

ပထမ ကြည့်ပါ။

ဒါ မယုံကြည်ခြင်း မဟုတ်ပါဘူး။

ဒါ ဆင်ခြင်တုံတရား ပါ။

ဝန်ထမ်းတစ်ယောက် သစ္စာရှိနေတယ်ဆိုရင်

"သူ့ကို ဒီမှာ ထိန်းထားတဲ့ အကြောင်းရင်း ဘာလဲ" ကြည့်ပါ။

လစာလား။ အခွင့်အလမ်းလား။ တခြား ရွေးစရာ မရှိလို့လား။

ဒါ သိထားရင်

ထွက်သွားတဲ့ နေ့ အံ့သြစရာ မရှိတော့ပါဘူး။

သူတော်ကောင်း ဆိုတာလည်း ရှိပါတယ်။

ဒါပေမယ့် သူတော်ကောင်းလည်း

ကိုယ့်ကျိုးစီးပွား ရှိပါတယ်။

ဘာကွာသလဲ ဆိုတော့

သူတော်ကောင်းရဲ့ ကိုယ့်ကျိုးစီးပွားက

သူများကို ကူညီခြင်းကနေ ပျော်ရွှင်မှု ရတာပါ။

ဒါလည်း ကိုယ့်ကျိုးပါပဲ။ ပိုမြင့်တဲ့ ကိုယ့်ကျိုးပါ။

ဒါ သိလိုက်ရင်

လူတွေကြောင့် စိတ်ပျက်စရာ မရှိတော့ပါဘူး။

ကိုယ့်ကျိုး ကြည့်တဲ့သူကို

ကိုယ့်ကျိုး ကြည့်တဲ့သူ အဖြစ် မြင်ပြီး ဆက်ဆံရုံပါပဲ။

မျှော်လင့်ချက် မထားဘဲ ဆက်ဆံရင်

စိတ်ပျက်စရာ မရှိပါဘူး။

လူတွေကို ယုံကြည်ဖို့ မဟုတ်ပါဘူး။

လူတွေကို နားလည်ဖို့ပါ။

နားလည်ရင် — ယုံကြည်ဖို့ မလိုတော့ပါဘူး။

မှန်ကန်စွာ ဆက်ဆံလို့ ရပါတယ်။

လူတွေကြောင့် ထပ်စိတ်မညစ်နဲ့တော့

MASTER THE GAME

Toe Tet

လူတွေ မမှတ်မိလောက်အောင် တိုးတက်ပြောင်းလဲလိုက်ပါ။

ကျော်စွာ ၁၀၀ - ဒေါက်တာသန်းထွန်း

မင်းသား - ကျော်ထက်ထွန်း (မြန်မာပြန်) - Audiobooks

လီအက်တီးယန်း (Lee Ek Tieng) ကို ထူးခြားစေတဲ့အချက်က ကျရှုံးနိုင်ခြေတွေကို ဖယ်ရှားပေးတဲ့ ခေါင်းဆောင်

 စင်ကာပူနိုင်ငံရဲ့ မြစ်ချောင်းတွေဟာ ငါးတောင် အသက်မရှင်နိုင်လောက်အောင် ညစ်ပတ်ပေရေခဲ့တဲ့ အချိန်တစ်ခု ရှိခဲ့ဖူးပါတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ လူတစ်ယောက်ဟာ မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ထင်ရတဲ့ အခြေအနေကို ဆယ်နှစ်အတွင်း ပြုပြင်ပြောင်းလဲဖို့ တာဝန်ပေးခြင်း ခံခဲ့ရပါတယ်။

ဒီနေ့ခေတ် လူတော်တော်များများကတော့ သူဟာ ဘယ်သူလဲဆိုတာ မသိကြတော့ပါဘူး။

သူ့နာမည်က လီအက်တီးယန်း (Lee Ek Tieng) ဖြစ်ပါတယ်။

တကယ်လို့သာ သူ ကျရှုံးခဲ့မယ်ဆိုရင် ဒီနေ့ခေတ် စင်ကာပူနိုင်ငံရဲ့ အသွင်အပြင်နဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်အနံ့အသက်တွေဟာ အခုလို ရှိနေမှာ မဟုတ်ပါဘူး။

သူ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဘဝထဲကို စတင်ဝင်ရောက်ချိန်မှာ စင်ကာပူဟာ အခုခေတ်လူတွေ စံနမူနာထားရတဲ့ ပြောင်လက်တောက်ပနေတဲ့ မြို့ပြကြီး မဟုတ်သေးပါဘူး။ လူဦးရေထူထပ်ပြီး အရာရာဟာ အားနည်းချက်တွေနဲ့ ပြည့်နှက်နေကာ ရှင်သန်နိုင်ဖို့အတွက် နည်းလမ်းရှာနေရဆဲ အခြေအနေပါ။ မိလ္လာစနစ်တွေဟာ စနစ်တကျ မရှိသလို၊ အမှိုက်တွေကိုလည်း မြင်ကွင်းကွယ်ရာမှာ စွန့်ပစ်ခဲ့ကြပါတယ်။ မြစ်ချောင်းတွေဟာလည်း တခြားရွေးချယ်စရာ မရှိတာကြောင့် အမှိုက်စွန့်ပစ်ရာ မြောင်းကြီးတွေလို ဖြစ်နေခဲ့ပါတယ်။

ဒါဟာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ပြဿနာသက်သက် မဟုတ်ပါဘူး။ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးအတွက် ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်သလို၊ နိုင်ငံရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာပိုင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ အချိန်မရွေး ပေါက်ကွဲနိုင်တဲ့ ဗုံးတစ်လုံးလိုပါပဲ။

မြို့ပြအင်ဂျင်နီယာနဲ့ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး ကျွမ်းကျင်သူအဖြစ် လေ့ကျင့်ထားတဲ့ "လီ" ဟာ ဒီအန္တရာယ်ကို စောစောစီးစီး မြင်ခဲ့ပါတယ်။ မြို့ပြတွေဟာ သတင်းခေါင်းကြီးပိုင်းမှာပါတဲ့ ကပ်ဘေးတွေကြောင့် ပြိုလဲတာထက်စာရင်၊ ဘယ်သူမှ ဂရုမစိုက်ချင်ကြတဲ့ အညစ်အကြေး၊ ရေဆိုးနဲ့ ညစ်ညမ်းမှုတွေကနေ တဖြည်းဖြည်းချင်း ပုပ်ဆွေးပြီး ပျက်စီးသွားတတ်တယ်ဆိုတာ သူ နားလည်ခဲ့ပါတယ်။

ဒါကြောင့် သူဟာ တခြားခေါင်းဆောင်တွေ မလုပ်ချင်တဲ့ နေရာကနေ စတင်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒါကတော့ "မြေအောက်" မှာပါ။

၁၉၅၈ ခုနှစ်မှာ အင်ဂျင်နီယာ လူငယ်လေးတစ်ဦးအဖြစ် လီဟာ စင်ကာပူရဲ့ ပထမဆုံး မိလ္လာစနစ် မဟာဗျူဟာ (Sewerage Master Plan) ကို ရေးဆွဲခဲ့ပါတယ်။ ရောဂါဘယနဲ့ အနံ့အသက်တွေ မြို့ကို မလွှမ်းမိုးခင် အညစ်အကြေးတွေကို ဘယ်လိုစုဆောင်းမလဲ၊ ဘယ်လိုသန့်စင်မလဲဆိုတာကို သူ စနစ်တကျ ပုံဖော်ခဲ့တာပါ။ ဒါဟာ နည်းပညာဆန်ပြီး ဂုဏ်ရောင်ပြစရာ မရှိတဲ့ အလုပ်မျိုးပါ။ ဘယ်သူ့ရဲ့ လက်ခုပ်သံကိုမှ မရခဲ့ပါဘူး။

ပိုက်လိုင်းတွေ၊ သန့်စင်စက်ရုံတွေနဲ့ ခက်ခဲတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေသာ ရှိခဲ့ပါတယ်။

၁၉၇၀ မှာ ညစ်ညမ်းမှု တိုက်ဖျက်ရေးအဖွဲ့ (Anti-Pollution Unit) ရဲ့ ပထမဆုံး အကြီးအကဲ ဖြစ်လာတဲ့အခါ အဖွဲ့ဝင်ဆိုလို့ ၃ ယောက်ပဲ ရှိပါတယ်။ ဒါဟာ စင်ကာပူရဲ့ တစ်ခုတည်းသော ပတ်ဝန်းကျင် ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ပါ။ လီဟာ ညစ်ညမ်းမှု ထိန်းချုပ်ရေး ပညာရပ်တွေကို နိုင်ငံခြားမှာ သွားရောက်လေ့လာပြီး ပြန်လာတဲ့အခါမှာတော့ ကုန်ကျစရိတ်များပြီး လူကြိုက်နည်းမယ့် အကြံဉာဏ်တွေကို တင်ပြခဲ့ပါတယ်။ ဗဟိုမိလ္လာစနစ် သန့်စင်မှု၊ တင်းကျပ်တဲ့ အမှိုက်ထိန်းချုပ်မှုနဲ့ ရေရှည်အခြေခံ အဆောက်အအုံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေဟာ ချက်ချင်း အကျိုးအမြတ် မမြင်ရတာကြောင့် အတိုက်အခံတွေ ရှိခဲ့ပေမဲ့ သူကတော့ တွန်းအားပေး လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

၁၉၇၂ ခုနှစ်မှာ ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ပထမဆုံး အမြဲတမ်းအတွင်းဝန် ဖြစ်လာတဲ့အခါမှာတော့ လုပ်ငန်းစဉ်တွေဟာ ပိုပြီး မြန်ဆန်လာပါတယ်။

သူဟာ ဟောင်းနွမ်းနေတဲ့ မိလ္လာစနစ်ကို ဖျက်သိမ်းပြီး တစ်နိုင်ငံလုံး အဆင့်မီ မိလ္လာကွန်ရက်ကို အစားထိုးခဲ့ပါတယ်။ မိလ္လာသန့်စင်စက်ရုံသစ် ၄ ရုံကို တည်ဆောက်စေခဲ့ပါတယ်။ နောက် ၈ နှစ်အတွင်းမှာ စင်ကာပူဟာ မိလ္လာစနစ် ပြန်လည်တည်ဆောက်ဖို့အတွက် စင်ကာပူဒေါ်လာ ၁.၈ ဘီလီယံအထိ သုံးစွဲခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ငယ်ရွယ်သေးတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုအတွက် မယုံနိုင်လောက်အောင် များပြားတဲ့ ပမာဏပါ။

ဒါတင်မကသေးဘဲ အမှိုက်တွေကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးတဲ့စနစ်ကိုလည်း သူ တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။ ၁၉၇၃ ခုနှစ်မှာ ဂျပန်နိုင်ငံပြင်ပ အာရှရဲ့ ပထမဆုံး အမှိုက်မီးရှို့စက်ရုံကို တည်ဆောက်ဖို့ ခွင့်ပြုခဲ့ပါတယ်။

ဒီလို ဆုံးဖြတ်ချက်တွေကို ဘယ်သူကမှ ထောက်ခံချီးကျူးခြင်း မပြုခဲ့ကြပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ဒီလို မဆုံးဖြတ်နိုင်တဲ့ မြို့ပြတွေဟာ ပုပ်ဆွေးသွားဖို့ပဲ ရှိပါတယ်။

သူ့ရဲ့ ဂုဏ်ဒြပ်ကို သတ်မှတ်ပေးမယ့် စိန်ခေါ်မှုကြီး ရောက်လာခြင်း

၁၉၇၇ ခုနှစ်မှာ ဝန်ကြီးချုပ် လီကွမ်ယုက လီအက်တီးယန်းကို စင်ကာပူမြစ်နဲ့ Kallang Basin ကို (၁၀) နှစ်အတွင်း သန့်ရှင်းအောင် လုပ်ဖို့ လူသိရှင်ကြား စိန်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ မြစ်တွေဟာ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲတွေ သေဆုံးပြီး အနံ့အသက်တွေကလည်း လေထဲမှာ ပုပ်စော်နံနေတာပါ။ ဒီမြစ်တွေကို ပြန်လည်ကောင်းမွန်အောင် လုပ်မယ်ဆိုတဲ့ အယူအဆဟာ လူရယ်စရာတောင် ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ "လီ" ဟာ ငြင်းဆန်ခြင်း မပြုခဲ့ပါဘူး။ သူဟာ အလုပ်နဲ့ သက်သေပြခဲ့ပါတယ်။

မြစ်ထဲက ကုန်တင်လှေတွေကို ပိတ်ပင်ခဲ့ပါတယ်။ လမ်းဘေးဈေးသည်တွေနဲ့ ကျူးကျော်နေထိုင်သူတွေကို နေရာရွှေ့ပြောင်းပေးခဲ့ပါတယ်။ စက်ရုံတွေကို စည်းကမ်းတကျ သန့်ရှင်းစေပြီး စည်းကမ်းမလိုက်နာတာတွေကို ပိတ်ပစ်ခဲ့ပါတယ်။ မြစ်ကြမ်းပြင်က အဆိပ်သင့်နေတဲ့ ရွှံ့ညွန်တွေကို တူးထုတ်ပြီး သဲတွေနဲ့ အစားထိုးခဲ့ပါတယ်။

တစ်ပတ်အတွင်းမှာပဲ အနံ့အသက်တွေ ပျောက်ကွယ်သွားပါတယ်။ စီမံကိန်းပြီးဆုံးချိန် (ကုန်ကျစရိတ် ဒေါ်လာသန်း ၃၀၀ ခန့်) မှာတော့ မြစ်ထဲကို ငါးတွေ ပြန်ရောက်လာပါပြီ။

၁၉၈၇ ခုနှစ် မြစ်ချောင်းသန့်ရှင်းရေး အထိမ်းအမှတ်ပွဲမှာ လီအက်တီးယန်းနဲ့ သူ့အဖွဲ့ကို ကတိပေးထားတဲ့အတိုင်း ရွှေတံဆိပ်တွေ ချီးမြှင့်ခဲ့ပါတယ်။

နောက်ပိုင်းမှာ လီကွမ်ယုက "လီအက်တီးယန်းသာ မရှိခဲ့ရင် သန့်ရှင်းစိမ်းလန်းတဲ့ စင်ကာပူဆိုတာ ရှိလာမှာ မဟုတ်ဘူး" လို့ ရေးသားခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ချီးမွမ်းစကားသက်သက် မဟုတ်ပါဘူး၊ အမှန်တရားကို ဖော်ပြခြင်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။

မြစ်ချောင်းသန့်ရှင်းရေးကို လုပ်ဆောင်နေစဉ်မှာပဲ လီဟာ PUB (အများပြည်သူဆိုင်ရာ အသုံးဆောင်ပစ္စည်းများ ဘုတ်အဖွဲ့) ကိုလည်း တာဝန်ယူခဲ့ပြီး ရေဖူလုံရေးဆိုတဲ့ ကြီးမားတဲ့ ခြိမ်းခြောက်မှုကို ရင်ဆိုင်ခဲ့ပါတယ်။

စင်ကာပူဟာ ရေအတွက် တခြားသူတွေအပေါ်မှာပဲ လုံးလုံးလျားလျား မှီခိုနေမယ်ဆိုရင် ရှင်သန်နိုင်မှာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ သူ သိပါတယ်။ ဒါကြောင့် သူဟာ Tan Gee Paw နဲ့ ပူးပေါင်းပြီး နိုင်ငံရဲ့ ရေလိုအပ်ချက် အနည်းဆုံး ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းကို ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် ထုတ်လုပ်နိုင်ဖို့ ပထမဆုံး "ရေမဟာဗျူဟာ" ကို ရေးဆွဲခဲ့ပါတယ်။

အသုံးပြုပြီးသားရေကို ပြန်လည်သန့်စင်တဲ့ နည်းပညာဟာ အဲဒီအချိန်မှာ အလွန်ဈေးကြီးနေသေးတာကြောင့် အစပိုင်းမှာ ရေလှောင်ကန်တွေပေါ်မှာပဲ အာရုံစိုက်ခဲ့ပါတယ်။ နည်းပညာတွေ ရင့်ကျက်လာတဲ့အခါမှာတော့ အဆင့်မြင့်နည်းပညာတွေသုံးပြီး ရေသန့်စင်မှုကို သူ ခွင့်ပြုပေးခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ လီဟာ အင်ဂျင်နီယာတွေ မေ့နေတတ်တဲ့ အချက်တစ်ခုကို နားလည်ပါတယ်။ အဲဒါကတော့ "လူတွေဟာ သင်္ချာညီမျှခြင်းတွေကို သောက်တာမဟုတ်ဘူး၊ သူတို့ ယုံကြည်တဲ့ အရာကိုပဲ သောက်တာ" ဆိုတဲ့ အချက်ပါ။

ဒါကြောင့် သူဟာ ပြန်လည်သန့်စင်ထားတဲ့ ရေကို လူတွေ မကြောက်ရွံ့သွားအောင် NEWater ဆိုတဲ့ နာမည်ကို ပေးခဲ့ပါတယ်။ "New" (အသစ်) ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ ကြားနေဆန်ပြီး ရေရဲ့အရင်းအမြစ်ထက် စိတ်ဝင်စားမှုကို ပိုဖြစ်စေပါတယ်။ ဒီနေ့ခေတ်မှာ NEWater ဟာ တစ်ကမ္ဘာလုံးက အတုယူရတဲ့ စံနမူနာဖြစ်နေပါပြီ။

လီရဲ့ လုပ်ငန်းသက်တမ်းဟာ နောက်ပိုင်းမှာ ဘဏ္ဍာရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ Temasek နဲ့ GIC စတဲ့ ထိပ်တန်းနေရာတွေအထိ ရောက်ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူ့ရဲ့ ဗီဇကတော့ မပြောင်းလဲပါဘူး။

အားနည်းချက်ကို ရှာပါ။

စောစောစီးစီး ပြင်ပါ။

"မျှော်လင့်ချက်" တစ်ခုတည်းအပေါ်မှာပဲ မမူတည်တဲ့ စနစ်တွေကို တည်ဆောက်ပါ။

သူဟာ အငြိမ်းစားယူပြီးတဲ့ နောက်ပိုင်းမှာတောင် ပေါ့ဆမှုကို သတိပေးခဲ့ပါတယ်။ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းတွေဟာ သိပ်ပြီး ဘေးကင်းရာကိုပဲ ရွေးချယ်လာကြမှာ၊ အမှန်တရားကို တင်ပြဖို့ ကြောက်ရွံ့လာကြမှာကို သူ စိုးရိမ်ခဲ့ပါတယ်။

လီအက်တီးယန်းကို ထူးခြားစေတဲ့အချက်ကတော့ သူဟာ လူအုပ်ကြီးကို ဆွဲဆောင်စည်းရုံးတဲ့ ခေါင်းဆောင်မျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ ကျရှုံးနိုင်ခြေတွေကို ဖယ်ရှားပေးတဲ့ ခေါင်းဆောင်မျိုး ဖြစ်နေတာပါပဲ။ သူဟာ လူကြိုက်များဖို့ကို မလိုက်စားဘဲ ခိုင်ခံ့တည်တံ့ဖို့ကိုပဲ အဓိကထားခဲ့ပါတယ်။

တကယ့်တိုးတက်မှုဆိုတာ လှလှပပ မမြင်ရခင်မှာ အနံ့အသက်ဆိုးတွေနဲ့ စတင်တတ်တယ်ဆိုတာ သူ နားလည်ခဲ့ပါတယ်။ ခေါင်းဆောင်မှုဆိုတာ တခြားသူတွေ ရှောင်ဖယ်နေတဲ့ အညစ်အကြေးတွေထဲကို တည့်တည့်တိုးဝင်သွားဖို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

မြို့ပြတွေဟာ စိတ်ကူးယဉ် အိပ်မက်တွေကြောင့်တင် ရှင်သန်နေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ တခြားသူတွေ လျစ်လျူရှုထားတဲ့ အရာတွေကို သန့်ရှင်းပေးမယ့်သူ ရှိနေလို့သာ ရှင်သန်နေတာပါ။ သင့်ခြေထောက်အောက်က ပိုက်လိုင်းတွေ၊ သင့်ဖန်ခွက်ထဲက ရေတွေနဲ့ အနံ့အသက် ကင်းစင်သွားတဲ့ မြစ်တွေဟာ အလိုလို ဖြစ်လာတာ မဟုတ်ပါဘူး။

အဲဒါတွေကို သင် သတိမထားမိတာဟာ "လီ" ရဲ့ အောင်မြင်မှုပါပဲ။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ခေါင်းဆောင်မှုဟာ မိမိကိုယ်ကိုယ် ကြွားဝါခြင်း မရှိဘဲ၊ အရာရာဟာ အမှားအယွင်း မရှိအောင် နောက်ကွယ်ကနေ တိတ်တဆိတ် လုပ်ဆောင်ပေးသွားခြင်းသာ ဖြစ်လို့ပါပဲ။

"လူ​တွေ" ကို စီမံခန့်ခွဲတတ်ဖို့ မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ Soft Skills (၅) ခု

 နိဒါန်း (Introduction)

​
ယ​နေ့​ခေတ် လုပ်ငန်းခွင်မှာ Technical Skill (လုပ်ငန်းကျွမ်းကျင်မှု) ဆိုတာက လူတစ်​ဦးအတွက် အောင်မြင်မှုရဲ့အစပဲ ရှိပါသေးတယ်။ အထူးသဖြင့် Manager, Supervisor ဒါမှမဟုတ် Team Lead တစ်ဦးဦးဖြစ်လာပြီဆိုရင် အလုပ်တွေကို ကိုယ်တိုင်လုပ်တတ်ရုံနဲ့ မလုံလောက်တော့ပါဘူး။ အဓိက လိုအပ်လာတာကတော့ People Management လို့ခေါ်တဲ့ "လူတွေကို စီမံခန့်ခွဲနိုင်စွမ်း" ပါပဲ။
​
People Management ဆိုတာ ကိုယ့်အဖွဲ့ထဲမှာရှိတဲ့ လူတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ အရည်အချင်းတွေကို ဆွဲထုတ်ပြီး အဖွဲ့လိုက် ပန်းတိုင်တစ်ခုဆီ ရောက်အောင် လမ်းညွှန်ပေးနိုင်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ လူကို မစီမံနိုင်တဲ့အခါ အဖွဲ့ဝင်တွေကြားမှာ Motivation တွေ ကျလာမယ်၊ ဘယ်သူက ဘာတာဝန်ယူရမှန်း မရှင်းလင်းတော့ဘဲ Team Performance ပါ ကျဆင်းလာတတ်ပါတယ်။
​
ဒီဆောင်းပါးမှာ စီမံခန့်ခွဲသူတစ်ဦးအနေနဲ့ အဖွဲ့ကို အောင်မြင်အောင် ဦးဆောင်ဖို့ မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ People Management Soft Skills (၅) ခုနဲ့ လက်တွေ့အသုံးချနည်းတွေကို မျှဝေပေးသွားပါမယ်။
​
(၁) Leadership – အာဏာမဟုတ်၊ သြဇာဖြင့် ဦးဆောင်ခြင်း
​
Leadership ဆိုတာ "ငါ ခေါင်းဆောင်ပဲ၊ ငါပြောတာလုပ်" ဆိုတဲ့ အာဏာပြခြင်းမျိုး မဟုတ်ဘဲ အဖွဲ့သားတွေ လိုက်လုပ်ချင်လာအောင် ဆွဲဆောင်နိုင်တဲ့ "သြဇာ" တည်ဆောက်ခြင်းပါ။ ခေါင်းဆောင်ဟာ အမိန့်ပေးသူထက် လမ်းညွှန်ပြသသူ (Guide) နဲ့ ရှေ့ဆောင်နမူနာပြသူ (Role Model) ဖြစ်ဖို့ ပိုအရေးကြီးပါတယ်။

Leadership မရှိရင် ဘာဖြစ်မလဲ?

Leader တစ်ယောက်အပေါ် အဖွဲ့သားတွေကယုံကြည်မှု (Trust) ​ပျောက်ဆုံးလာတာမျိုး၊ အဖွဲ့ရဲ့ ဦးတည်ချက် (Direction) ကို ဂရုမစိုက်ဘဲ မိမိစိတ်ကြိုက် လုပ်တာမျိုးတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။

​လက်တွေ့ Leadership လုပ်နည်း -

• ​Lead by Example: အဖွဲ့သားတွေကို အလုပ်ကြိုးစားစေချင်ရင် ကိုယ်တိုင်က အရင်ဆုံး တာဝန်ယူမှုရှိရှိ ကြိုးစားပြပါ။

• ​Involvement: ဆုံးဖြတ်ချက်ချတဲ့အခါ "ငါ သိတယ်" ဆိုတာထက် Team ရဲ့ အသံတွေကို နားထောင်ပြီး ပါဝင်စေပါ။

• ​Ownership: အမှားဖြစ်လာရင် အဖွဲ့သားကို လက်ညှိုးမထိုးပါနဲ့။ ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်အနေနဲ့ တာဝန်ယူပြပြီး အတူတူ ပြုပြင်ပါ။
​
ဥပမာ - Deadline မမီတဲ့အခါ အဖွဲ့သားကို "ဘာလို့ မပြီးတာလဲ" လို့ အော်ငေါက်မယ့်အစား "ဘယ်နေရာမှာ အခက်အခဲရှိနေလဲ၊ ငါတို့ အချိန်မီပြီးအောင် ဘယ်လို အတူတူ ဝိုင်းဖြေရှင်းကြမလဲ" ဆိုပြီး ရှေ့ကနေ ဦးဆောင်ဖြေရှင်းပြတာမျိုးပါ။
​
(၂) Delegation – အလုပ်ကို စနစ်တကျ ခွဲဝေပေးခြင်း
​
Leader အတော်များများ မှားတတ်တဲ့အချက်က "ငါကိုယ်တိုင်လုပ်မှ စိတ်ချရမယ်" ဆိုပြီး အလုပ်တွေ အကုန်လုံး ဆုပ်ကိုင်ထားတာပါ။

Delegation ဆိုတာ အလုပ်တွေကို ကိုယ်မလုပ်ချင်လို့ သူများကို ထိုးပေးလိုက်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ အလုပ်တစ်ခုကို ရည်ရွယ်ချက်၊ မျှော်မှန်းထားတဲ့ ရလဒ်တွေနဲ့အတူ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
​
Delegation မလုပ်နိုင်ရင် ဘာဖြစ်မလဲ?

Leader က အလုပ်တွေပိပြီး ပင်ပန်းလွန်း (Burnout) ဖြစ်နေချိန်မှာ အဖွဲ့သားတွေကတော့ သင်ယူခွင့်မရဘဲ တိုးတက်မှု ရပ်တန့်နေတတ်ပါတယ်။
​
Delegation လက်တွေ့ ကျင့်သုံးနည်း

• ​Know your team: ဘယ်သူက ဘာအားသန်လဲဆိုတာ သိအောင်လုပ်ပြီး လူမှန်နေရာမှန် ခွဲပေးပါ။

• ​Authority + Responsibility: တာဝန်ပေးရင် လုပ်ပိုင်ခွင့်ပါ တပါတည်း ပေးပါ။ ဆုံးဖြတ်ခွင့်မရှိဘဲ တာဝန်ကြီးပဲ ပေးထားရင် အလုပ်မတွင်ပါဘူး။

• ​Trust but Verify: အလုပ်အပ်ပြီးရင် မျက်စိဒေါက်ထောက်ကြည့်နေတာ (Micromanage) မျိုး မလုပ်ပါနဲ့။ ဒါပေမဲ့ လုံးဝ လွှတ်မထားဘဲ လိုအပ်တဲ့အချိန်မှာ ဝင်ကူညီနိုင်အောင် Follow-up လုပ်ပါ။

ဥပမာ - Presentation တစ်ခု လုပ်ရမယ်ဆိုရင် Slide ပြင်တာ၊ Data ရှာတာတွေကို အဖွဲ့သားတွေရဲ့ အားသန်ရာအလိုက် ခွဲဝေပေးပြီး ကိုယ်က အချောသတ်ပဲ စစ်ဆေးတာမျိုးပါ။
​
(၃) Motivation – အလုပ်လုပ်ချင်စိတ် ဖြစ်လာအောင် လှုံ့ဆော်ခြင်း
​
Motivation မရှိတဲ့ အဖွဲ့တစ်ခုဟာ "စက်ရုပ်တွေ" နဲ့ တူပါတယ်။ ခိုင်းတာတော့ လုပ်ပေးမယ်၊ ဒါပေမဲ့ ကိုယ့်ဘက်က စပြီး ဦးဆောင်လုပ်ကိုင်လိုစိတ် (Initiative) တော့ ရှိမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ အလုပ်ကို ပြီးပြီးရော အနည်းဆုံး ပမာဏလောက်ပဲ လုပ်ကြပါလိမ့်မယ်။

​လူတွေကို ဘယ်လို Motivation ပေးမလဲ?

• ​Explain the 'Why': "ဒါလုပ်လိုက်" လို့ ပြောမယ့်အစား "ဒီအလုပ်ကို လုပ်ရင် လုပ်ငန်းအတွက် ဘယ်လောက် အကျိုးရှိသွားမလဲ၊ မင်းအတွက် ဘယ်လို အတွေ့အကြုံရမလဲ" ဆိုတာကို ရှင်းပြပါ။ အလုပ်ရဲ့ အဓိပ္ပါယ်ကို သိရင် လူတွေက ပိုကြိုးစားတတ်ပါတယ်။

• ​Appreciation: ရလဒ်ထွက်မှ ချီးကျူးတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ ကြိုးစားအားထုတ်မှု (Effort) ကိုပါ အသိအမှတ်ပြုပေးပါ။

• ​Individual Needs: တချို့က ပိုက်ဆံလိုချင်တယ်၊ တချို့က ရာထူးလိုချင်တယ်၊ တချို့က အသိအမှတ်ပြုခံချင်တယ်။ ကိုယ့်လူတွေ ဘာလိုအပ်လဲဆိုတာ နားလည်အောင် ကြိုးစားပါ။

ဥပမာ - Project ရဲ့ ရလဒ်က ရာနှုန်းပြည့် မထွက်လာသေးရင်တောင်မှ အဖွဲ့သားတွေရဲ့ ညမအိပ်ဘဲ ကြိုးစားခဲ့တဲ့ အားထုတ်မှုကို အသိအမှတ်ပြု ချီးကျူးပေးတာမျိုးပါ။
​
(၄) Coaching & Mentoring – လူ​ကို တိုးတက်အောင် ကူညီခြင်း
​
Leader ကောင်းဆိုတာ ကိုယ့်ထက်တော်တဲ့သူတွေ ပေါ်ထွက်လာအောင် မြေတောင်မြှောက်ပေးသူပါ။ Coaching က လက်ရှိအလုပ်ကို ကောင်းကောင်းလုပ်တတ်ဖို့ ဖြစ်ပြီး Mentoring ကတော့ ရေရှည် Career အတွက် လမ်းကြောင်းပြသပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။
​
Coaching & Mentoring မလုပ်ရင် ဘာဖြစ်မလဲ?

ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ အရည်အချင်း (Skill) တိုးတက်မလာပါဘူး။ တော်တဲ့ဝန်ထမ်းတွေက သူတို့အတွက် တိုးတက်လမ်းမမြင်ရင် အလုပ်ထွက်ပြီး တခြားနေရာ ပြောင်းသွားကြပါလိမ့်မယ်။

​လက်တွေ့ Coaching လုပ်နည်း

• ​Ask questions: အမှားလုပ်မိရင် ချက်ချင်း အပြစ်တင်မယ့်အစား "မင်း ဘယ်လို စဉ်းစားပြီး ဒီလိုဆုံးဖြတ်လိုက်တာလဲ?"၊ "နောက်တစ်ခါဆို ဘယ်လိုလုပ်ရင် ပိုကောင်းမလဲ?" ဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေနဲ့ ကိုယ်တိုင်စဉ်းစားတတ်အောင် သင်ပေးပါ။

• ​Constructive Feedback: အားနည်းချက်ကို ထောက်ပြရမှာ ဝန်မလေးပါနဲ့။ ဒါပေမဲ့ လူကြားထဲမှာ အရှက်ခွဲတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ သီးသန့်ခေါ်ပြီး လမ်းညွှန်ပါ။

• ​Practice: စာတွေ့သင်ပေးရုံမဟုတ်ဘဲ လက်တွေ့လုပ်ခိုင်းကြည့်ပြီး ဘေးကနေ ထိန်းကျောင်းပေးပါ။
​
ဥပမာ - Junior တစ်ဦး အမှားလုပ်မိတဲ့အခါ အများရှေ့မှာ အရှက်မခွဲဘဲ သီးသန့်ခေါ်ပြီး "ဒီနေရာမှာ ဒီလိုလေး ပြင်လိုက်ရင် နောက်တစ်ခါ ပိုအဆင်ပြေသွားမယ်" လို့ လမ်းညွှန်ပေးတာမျိုးပါ။
​
(၅) Performance Feedback – အလုပ်ရလဒ်ကို မှန်ကန်စွာ ပြန်လည်သုံးသပ်ပေးခြင်း
​
​Feedback မပေးတဲ့အခါ ဝန်ထမ်းတွေက သူတို့ ဘာမှားနေလဲ မသိသလို၊ ဘာတွေ တိုးတက်ဖို့ လိုလဲဆိုတာလည်း မမြင်နိုင်တော့ပါဘူး။

Feedback ပေးရာမှာ သတိထားရမယ့်အချက်များ

• ​Focus on Action: လူကို တိုက်ခိုက်တာမျိုး (ဥပမာ - "မင်းက ပျင်းတယ်") မလုပ်ဘဲ၊ လုပ်ရပ်ကိုသာ ပြောပါ (ဥပမာ - "Report တင်တာ နောက်ကျနေတယ်")။

• ​Be Timely: အမှားလုပ်ပြီးပြီးချင်း (သို့) အောင်မြင်မှုရပြီးပြီးချင်း ပြောပါ။ ကြာသွားရင် မထိရောက်တော့ပါဘူး။

• SBI Model သုံးပါ: Situation (အခြေအနေ)၊ Behavior (လုပ်ရပ်) နဲ့ Impact (သက်ရောက်မှု) ကို ရှင်းလင်းစွာ ပြောပါ။
​
ဥပမာ - "မင်း တော်တယ်" လို့ ယေဘုယျ ပြောမယ့်အစား "ဒီနေ့ Meeting မှာ (S) မင်းရဲ့ ပြင်ဆင်မှုက (B) Team တစ်ခုလုံးကို အလုပ်ပိုနားလည်စေခဲ့တယ် (I)" လို့ တိတိကျကျ ပြောပေးတာမျိုးပါ။
​
နိဂုံး (Conclusion)

​People Management Soft Skills ဆိုတာ လူတွေကို ထိန်းချုပ်ဖို့ မဟုတ်ဘဲ လူတွေ တိုးတက်လာအောင် ကူညီပေးဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ကိုယ့်အဖွဲ့သားတွေကို လက်ရှိထက်ပိုပြီး တိုးတက်လာအောင်၊ စွမ်းဆောင်ရည် မြင့်လာအောင် ကူညီပံ့ပိုးပေးခြင်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။
​
​ခေါင်း​ဆောင်ကောင်းဆိုတာ "ငါ ဘယ်လောက်တော်လဲ" ဆိုတာကို ပြတဲ့သူမဟုတ်ဘဲ "ငါ့ Team ကဘယ်လောက်တော်အောင် လုပ်ဆောင်နိုင်လဲ" ဆိုတာကို သက်သေပြနိုင်သူသာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ဒီ Soft Skills (၅) ခုကို နေ့စဉ် အလုပ်ခွင်မှာ ကျင့်သုံးပြီး အောင်မြင်တဲ့ အဖွဲ့တစ်ခုကို တည်ဆောက်နိုင်ကြပါစေလို့ ။ ။
​
---------

Zar Ni Kyaw - People Skills Expert

Be the Better You.

---------

မကြာခင် ဖွင့်မယ့် Soft Skills သင်တန်း​လေးပါ 

https://www.facebook.com/share/p/1CBoSsZtLt/

တကယ်လို့သာ အာဏာမသိမ်းခဲ့ရင်

 အမေစုက ဒလတံတား ပန္နက်ရိုက်ပွဲကို ဒလဘက်ခြမ်းမှာ သွားတက်အပြီး သင်္ဘောဆိပ်ရောက်တော့ ခဏရပ်၊ ထုံးစံအတိုင်း ကဲ ဒီအမှိုက်တွေ ဘယ်သူပစ်သလဲ ဆူရော။ ပြည်သူတွေကလည်း အမေစုကို ကိုယ်ဆိုးလို့ရတဲ့ အမေလိုပဲ ခံစားကြရတာဆိုတော့ အမှိုက်တွေက ရေစီးနဲ့ မျောလာတယ် လုပ်ကြသေးတာ။ အမေစုက မှန်မှန်ပြောနော်ဆိုတော့မှ တချို့က ကျနော်တို့ ပစ်ထားတာပါ၊ တောင်းပန်ပါတယ် အမေလို့ အော်ပြောကြတယ်။ အဲတာ့ အမေက ဝန်ခံရဲတဲ့စိတ်ဓါတ်ကိုတော့ သဘောကျတယ်၊ ဒါပေမဲ့ တာဝန်ယူရဲတဲ့ စိတ်လည်း ရှိမယ်၊ ဒီအမှိုက်တွေကို ရှင်းဖို့ကိစ္စမှာလည်း ဝိုင်းကူရမယ်၊ စည်ပင်သာယာမှာပဲ တာဝန်ရှိတယ်လို့ တွေးလို့ မရဘူး၊ အမေတို့ နိုင်ငံက လိုအပ်ချက်တွေ သိပ်များတော့ အားလုံးဝိုင်းလုပ်ရမယ်လို့ ဆုံးမတယ်။ အဲ့အကြောင်းကို မန္တလေးတက္ကသိုလ်ထဲက ရသစာပေစကားဝိုင်းထဲမှာ အမေစုက တခုတ်တရ ထပ်ပြီး ပြန်ပြောဖူးတယ်။

အခုပြည်သူတွေက ဒလတံတားဖွင့်တော့ အဆန်းတကြယ် တက်ကြည့်ကြတယ်။ စိတ်မကောင်းဖြစ်ရတယ်။ ဒီလို တံတားမျိုးဆိုတာ နိုင်ငံတကာမှာ ဥဒဟို ဟိုနားမှာ တခု၊ ဒီနားမှာ တခုပဲ။ သို့သော် မြန်မာပြည်မှာကျ ဒါမျိုးက နောက်ကျတယ်။ အခု အာဏာသိမ်းလိုက်လို့ ၅ နှစ် ထပ်နောကိကျသွားတယ်။ တကယ်လို့သာ အာဏာမသိမ်းခဲ့ရင် မြန်မာပြည်က ၅ နှစ်ပိုတိုးတက်မှာတောင်မဟုတ်။ အနည်းဆုံး ၁၀ နှစ်စာလောက် ရှေ့ရောက်နေမှာ အသေအချာပဲ။ ပြည်သူတွေအဖို့မှာလည်း ဒလတံတားကို အဆန်းတကြယ် သွားကြည့်စရာတောင် မလိုတဲ့ တိုးတက်မှုမျိုးနဲ့ နေသားတကျ ဖြစ်နေကြမှာ အသေအချာပဲ။

ဆက်ပြီး ရုန်းကန်ကြတာပေါ့

အမေစု ကျန်းမာပါစေ

ပြည်သူတွေကို နွေးထွေးစေတဲ့ ခေါင်းဆောင်၊ မျက်နှာ မငယ်ရစေတဲ့ ခေါင်းဆောင် အမေစုလည်း ကျန်းမာပါစေ။ ပြည်သူတွေလည်း နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ကြုံနေရတဲ့ ဘေးဒုက္ခပေါင်းစုံကနေ အမြန်ကင်းလွတ်ကြရပါစေ။

(အမေစုရဲ့ ၂၀၁၅-၂၀၂၀ ကြား လှုပ်ရှားမှုတွေကို နေ့ရက်အလိုက် ပြန်ပြီး စုစည်းတင်ပြပေးသွားပါမယ်။ ဓါတ်ပုံမှတ်တမ်း မူရင်းရိုက်ကူးသူများအားလုံးကို ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။)

ခေတ်မှီမှီ ကမ္ဘာကြည့် ကြည့်မြင်

 “ ခေတ်မှီမှီ ကမ္ဘာကြည့် ကြည့်မြင်” (Geopolitics )

အပိုင်း (၁)

( ကြည့်ပြီး သ​ဘောကျမိတဲ့ ပ​ရော်ဖက်ဆာ

ကျန်းရဲ့ ဗီဒီယိုကို အနှစ်ချုပ် ဘာသာပြန်

မျှ​ဝေထားတာပါ

ဦး​ဏှောက်​တွေ သွေးဖို့)

သမိုင်းတစ်လျှောက် လူသားမျိုးနွယ်ရဲ့

ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတွေဟာ

အကျိုးကျေးဇူးတွေ အများကြီးရှိခဲ့တာလည်း

ဟုတ်ပါရဲ့

ဒါပေမယ့် အဲ့အကျိုးတွေနောက်မှာ

ပေးဆပ်ရမယ့် ကြီးမားတဲ့ နောက်ဆက်တွဲ

ပြဿနာ​ တွေ ချန်ရစ်ခဲ့ပါတယ်

လက်ရှိ ကမ္ဘာဟာ အကျဘက်ကို ရောက်

နေပါပြီ

အကျဘက်ကို ရောက်နေတယ် ဆိုတဲ့

လက္ခဏာတွေ ၊ ပြယုဂ်တွေ အများကြီး

နေရာတိုင်းမှာ တွေ့နိုင်ပါတယ်

ယူကရိန်းစစ်ပွဲတွေ၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်း

မတည်ငြိမ်မှုတွေ၊ ထိုင်းနိုင်ငံပြည်တွင်းရေး

လှုပ်ခက်မှုတွေ၊ မြန်မာရဲ့ ကြီးမားတဲ့

ပြည်တွင်း ပဋိပက္ခတွေ၊ အခုဆို

ထရမ့်က အခြား နိုင်ငံများစွာရဲ့ လုံခြုံ​ရေး

တွေကို ခြိမ်းခြောက်နေပြီ

သဘာဝ ပက်ဝန်းကျင် ယိုယွင်းမှုတွေ၊

ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုတွေ၊ ရေ အဆိပ်

သင့်မှုတွေ၊ လေထု ညစ်ညမ်းမှုတွေ၊

ကမ္ဘာမြေကြီး ရဲ့ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုတွေ…

ဒါတွေက သဘာဝ နဲ့ တင် ဆိုင်တာ မဟုတ်ဘူး

လူသားမျိုးနွယ်ရဲ့ ဆက်ရှင်သန် ရပ်တည်

နိုင်စွမ်းကိုပါ ထိခိုက်စေပါတယ်

အလုပ်လက်မဲ့နှုန်းတွေ တိုးလာပြီ

လူငယ်တွေ အလုပ်လုပ်ချင်စိတ် ၊

စနစ်အပေါ် ယုံကြည်မှု ကျိုးပျက်လာပြီ

ကလေးမွေးနှုန်း ကျဆင်းမှုတွေဟာလည်း

သေးတဲ့ ပြဿနာတွေ မဟုတ်ဘူး

လူနေမှု အဆင့်အတန်းတွေ ကျဆင်းလာပြီ

ငွေဖောင်းပွနှုန်း တိုးလာပြီ

စျေးတွေ ကြီးမြင့်လာပြီ

လုပ်ခ လစာတွေကတော့ အရင်နဲ့

သိပ်မကွာဘူး

စိတ်ဖိစီးမှုတွေ၊ စိတ်ပြဿနာတွေ

အရမ်းများလာကြပြီ

လူတွေဟာ အနာဂါတ်အတွက်မျော်လင့်

ချက်မဲ့ အဆိုးမြင်လာကြပြီ

ပုဂ္ဂလိက နဲ့ အစိုးရဆိုင်ရာ ကြွေးမှီပြဿနာ

ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ အဆင့်တွေကို

ရောက်နေပြီ

ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရတွေဟာ

ရှာနိုင်တာထက် အဆပေါင်းများစွာ

ပို သုံးစွဲနေကြတယ်

လူမှု အသိုင်းအဝိုင်းတွေမှာ

စည်းလုံးမှု ၊ ယုံကြည်မှု ပျက်ပြားလာပြီ

တစ်ဦးကို တစ်ဦး ကူညီမှုတွေ နည်းပါး

လာပြီ

ရောဂါဘယ ပိုးမွှားတွေ များလာပြီး

လူတွေဟာ အရင်ခေတ်တွေထက်

ကျန်းမာရေး အားနည်းလာတယ်

ဒီ လက္ခဏာတွေ အားလုံးဟာ

ကျနော်တို့ လူသားမျိုးနွယ်နဲ့ ကမ္ဘာကြီး

အကျဘက်ကို ရောက်နေတယ် ဆိုတာ

သိသာ ထင်ရှားစေပါတယ်

အထူးသဖြင့် အနောက်ကမ္ဘာရဲ့ ကျဆင်း

မှုကို နားလည်ချင်ရင် immigration ပြဿနာ

တွေကိုလည်း နားလည်ရမှာ ဖြစ်တယ်

ဒါနဲ့ ပက်သက်ပြီး ဝေဖန်ငြင်းဆန်မှုတွေ

ရှိနိုင်ပေမယ့် အရှိတရား အတိုင်း သုံးသပ်

ရရင်

“မတူညီတဲ့ ယဉ်ကျေးမှုတွေ၊ ဒေသတွေ

ဆီက လူပေါင်းများစွာ ဆက်တိုက် ဝင်ရောက်

နေထိုင်ခြင်းက လူမှု အသိုက်အဝန်း တစ်ခုမှာ

စည်းလုံးမှု ပြိုကွဲလာစေပါတယ်”

ပြီးတော့ ကျန်တဲ့ လူ အားလုံးရဲ့ နေထိုင်မှု

အဆင့်အတန်းကိုလည်း ပိုနိမ့်ပါးသွား

စေတယ်

အခြေခံ လူတန်းစားအတွက် အလုပ်အကိုင်၊

နေအိမ် ရရှိဖို့ ယှဉ်ပြိုင်မှု ပိုပြင်းထန်လာစေပါ

တယ်

Society ကို ပြိုကွဲသွားစေတဲ့ တင်းမာမှု

တွေ ၊ ငြင်းခုန်မှုတွေ အများကြီး ဖြစ်ပေါ်

စေပါတယ်

အမှားအမှန်ထက် ပကတိ အရှိတရားကို

သုံးသပ်ပြခြင်းသာ ဖြစ်တယ်

ကျဆင်းမှုတွေရဲ့ နောက်လက္ခဏာ တစ်ခုက

“ မြင့်မားပြီး လက်လှမ်းမမှီ ဖြစ်လာတဲ့

အိမ်ခြံမြေ စျေးနှုန်းတွေ “ ပါ

တရုတ်၊ အမေရိက ၊ ဥရောပ

နေရာ တိုင်းမှာ

အိမ်ခြံမြေစျေးတွေဟာ လူငယ်တွေ

ဘယ်လိုမှ လက်လှမ်းမမှီနိုင်အောင်

မြင့်မားနေပြီ

လူငယ်တွေက အိမ်မဝယ်နိုင်ရင်

မိသားစုတွေ မထူထောင်ကြတော့

ဘူး

ဒီတော့ လက်မထပ်ဘူး

ကလေးမမွေးကြတော့ဘူး

နောက်ပြဿနာတစ်ခုက

“ ပင်စင် ပြဿနာ” ပါ

အစိုးရတွေက ဒီ ပြဿနာကို

မပြောဖို့ မဆွေးနွေးဖို့ အလွန်အကျုး

ကြိုးစားနေကြတယ်

နောက် ၅ နှစ်ကနေ ၁၀ နှစ် အတွင်း

ဒီ ပင်စင် မပေးနိုင်မယ့်

ကပ်ဘေးသင့်နိုင်ပါတယ်

အစိုးရတွေက အငြိမ်းစားယူတဲ့

လူတွေကို မတည်နိုင်တဲ့ ကတိတွေ

ပေးခဲ့ကြတယ်

သူတို့မှာ ငွေမရှိတော့ဘူး

ဒီကတိတွေ ကျိုးပျက်တဲ့ အခါ

လူမှုနဲ့ နိုင်ငံရေး ဆိုင်ရာ အကြီးအကျယ်

အုံကြွမှုတွေ ကြုံကြရလိမ့်မယ်

ဒါတွေက ကမ္ဘာဟာ ကျဆင်းနေတယ်

လျှင်မြန်စွာ ကျဆင်းနေတယ် ဆိုတာရဲ့

လက္ခဏာတွေ ဖြစ်တယ်

ဒါတွေ ဘာကြောင့် ဖြစ်နေတာပါလဲ

_————————————-

ဒါနဲ့ ပက်သက်ပြီး ညဏ်အလင်းပွင့်

စေမယ့် သီအိုရီ ၃ ခုကို ကျနော်

ပြောပြပါမယ်

(ပုံတွေ တစ်ပုံချင်း ထောက်ကြည့်ပေးပါ)

ပထမ သီအိုရီက ပြင်သစ်စီးပွါးရေး
ပါရဂူ thomas piketty ရဲ့
Capital in the 21st Century ထဲက

“ idea of Financialization”

သူ့ အဆိုအရ

အရင်းရှင်စနစ်ဟာ အဆင့် (၃) ဆင့်ကို
ဖြတ်သန်းရတယ်

ပထမအဆင့်က

“Consumer Capitalism “ လို့ခေါ်တဲ့
“ စားသုံးသူ အရင်းရှင် “ အဆင့်

အဲ့ဒီ အဆင့်မှာ

စက်ရုံတွေက လူတွေ ဝယ်ယူစားသုံးမယ့်
ကုန်ပစ္စည်းတွေ ထုတ်တယ်

ချမ်းသာ တဲ့ လူတွေ တိုးပွါးလာတယ်

ထုတ်ကုန်က society အတွက် လက်တွေ့
ကိုင်တွယ် စားသုံးလို့ ရတဲ့ တန်ဖိုးဖြစ်တယ်

ဒုတိယအဆင့်က

“Financial Capitalism “
ငွေကြေး အရင်းရှင်

ဒီအဆင့်က ရင်းနှီးမြုပ်နှံမှု ဖြစ်တယ်

စက်ရုံတွေ ဆောက်မယ့်အစား
စတော့ စျေးကွက်တွေ ဆောက်ကြတယ်

ငွေကြေးဆိုင်ရာ ကိရိယာတွေ သုံးပြီး
တက်နိုင်သမျှ ငွေထွက်လာအောင်
ညှစ်ထုတ် ကြတယ်

ဒီနေရာမှာ သိရမှာက wealth နဲ့ money
က မတူပါဘူး

ပထမ အဆင့်မှာ တကယ့် ထုတ်ကုန်
တွေ ဝန်ဆောင်မှုတွေ ထုတ်လုပ်ပြီး

လူတွေရဲ့ လူနေမှု အဆင့်အတန်းကို
တကယ် တိုးတက်စေခဲ့တယ်
Wealth Creation ပေါ့

ဒုတိယ အဆင့်မှာတော့ money
ငွေသပ်သပ်ကိုပဲ ထုတ်လုပ်တာပါ

အခု ကျနော်တို့ ရောက်ရှိနေတဲ့
ဆင့်က တတိယ နဲ့ နောက်ဆုံး အဆင့်
ဖြစ်တဲ့

“ Monopoly Capitalism “
“ လက်ဝါးကြီးအုပ် အရင်းရှင်”

ဒီအဆင့်မှာ လက်တစ်ဆုပ်စာ
ကုမ္ပဏီ အနည်းငယ်က အရာအားလုံး
ကို ထိန်းချုပ်ထားတယ်

နည်းပညာ၊ လက်လီ အရောင်း၊ မီဒီယာ
စတဲ့ နိုင်ငံရဲ့ အရေးကြီး ကဏ္ဍတွေမှာ
ထိပ်ဆုံးက အကုန် ချုပ်ကိုင်ထားတာ
တကယ့်ကို လက်တစ်ဆုပ်စာ
ကုမ္မဏီ အနည်းငယ် ပါပဲ

ဘာလို့လဲ ဆိုတော့ လက်ဝါးကြီး အုပ်
ခြင်းက ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းထက် အကျိုး
အမြတ် များစွာ သာလွန်လို့ပါပဲ

ဒါက အရင်းရှင်စနစ် ရင့်မှည့်လာတာနဲ့
အမျှ အလိုအလျောက် ဖြစ်လာတတ်တဲ့
အဆင့်တွေပါ

ဒါက ဘာကြောင့် အရေးကြီးလဲ ဆိုတော့

ဒီ ရင့်မှည့် အဆင့်တွေကို ရောက်လာပြီ
ဆိုရင်

လူတွေက တန်ဖိုးရှိ ထုတ်ကုန်တွေ
ထုတ်ဖို့ထက်

ငွေနဲ့ ပက်သက်တဲ့ ခန့်မှန်းတွက်ချက်မှုတွေ၊
ငွေရွှေ့တာတွေ၊ ပါဝါရာထူးတွေကနေ ငွေ
ညှစ်ထုတ်ဖို့ ကြိူးစားတာတွေပဲ လုပ်လာကြလို့ပါ

ဒီအဆင့်တွေမှာ တကယ့် ပြင်ပ လက်တွေ့
စီးပွါးရေး တိုးတက်နှုန်းက 2% ၊

ငွေကြေးစျေးကွက် တိုးတက်နှုန်းက
5% ပါ

ဒါကို သေချာ စဉ်းစားရင်
လက်တွေ့ကျကျ စီးပွါးရေး
လုပ်တာထက် စတော့ စျေးကွက်
က ပို အကျိုးအမြတ် ရသလို ဖြစ်နေတယ်

ဒါက စတော့မားကတ် တိုးတက်မှု
ကို ဖြစ်စေပြီး တစ်ဖက်မှာ

လက်တွေ့ စီးပွါးရေး ကျုံ့မှုကို ဖြစ်စေတယ်

လူတွေ အလုပ်လက်မဲ့ ဖြစ်လာကြတယ်
ကြွေးမှီများလာတယ်

လူတွေ တကယ် အလုပ်မလုပ်ကြတော့ဘူး
လစာတွေ မတိုးကြတော့ဘူး

တစ်ဖက်မှာ ပိုင်ဆိုင်မှုတွေကျ စျေးမြင့်လာ
တယ်

ဒါကပဲ အရင်းရှင် စနစ်ရဲ့ သဘာဝ
လည်ပက်မှု ပုံစံ ဖြစ်တယ် လို့ thomas
က ဆိုတယ်

စနစ်က ရင့်မှည့် ကြီးထွားလာပြီး သူ့က်ိုယ်သူ
ပြန်စားသုံးတဲ့ အဆင့်လို့ ဆိုတယ်

ဒုတိယ သီအိုရီက

သမိုင်းဆရာ Peter Turchin ရဲ့ End Times
စာအုပ်ထဲက

“elite over production “
လို့ခေါ်တဲ့

“ အထက်တန်းလွှာ အလွန်
အကျူး များပြားလာခြင်း” ပါ

Peter က ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာ
သမိုင်းမှာ လူမှု အသိုင်းအဝန်းတွေ
မြင့်တက်လာတာ ၊ ကျဆင်းသွားတာတွေ
ကို လေ့လာခဲ့သူပါ

ရိုမန်အင်ပိုင်ယာ ၊ ပြင်သစ်တော်လှန်ရေး၊
ဗြိတိသျှပြည်တွင်းစစ် စတာတွေ ၊ အခြား
ကမ္ဘာ့သမိုင်းမှာ အထင်ကရ အချိန်ကာလ၊
ပြောင်းလဲမှု လှိုင်းတွေက်ို လေ့လာခဲ့တယ်

သူတွေ့ရှိတာက ဘာလဲ ဆိုတော့
လူ့အသိုင်းအဝိုင်းတွေက အထက်တန်း
လွှာ တွေ များပြားလွန်းလာတဲ့အခါ
ကျဆင်းပြိုလဲလေ့ ရှိပါသတဲ့

ဆိုလိုတာ အင်မတန် ပါဝါ ရှိတဲ့
လူများစွာဟာ

အကန့်အသက်နဲ့သာရှိတဲ့ ရာထူး လုပ်ပိုင်ခွင့်
အာဏာ တွေအတွက် ပြိုင်ဆိုင် တိုက်ခိုက်မှု
ကြီးထွားလာခြင်းပါ

ဒါက်ို နားလည်ဖို့ “ကြွက် စိတ်ကူးယဉ်
နိုင်ငံတော် “ ဆိုတဲ့ စမ်းသပ်မှုအကြောင်း
ပြောပြဖို့ လိုတယ်

အမေရိကန် သိပ္ပံပညာရှင် john b
Calhoun ရဲ့ “Universe 25” စမ်းသပ်မှု
မှာ

ကြွက်တွေ အတွက် အစာရေစာ ၊
လုံခြုံမှု ၊ ပေါကြွယ်ဝမှုတွေ နဲ့ ပြည့်စုံတဲ့
နေရာတစ်ခုကို ဖန်တီး လိုက်တယ်

ဘာမှ ကြွက်တွေ အတွက် လိုလေသေးမရှိ
တဲ့ နိဗ္ဗာန်ဘုံပေါ့

၁၀ ကောင်ကနေ ၅၀/၁၀၀ ထိ မျိုးပွါး
လာတယ် ၊ အကောင်ရေ ၄၀၀/၅၀၀ အထိ
အဆင်ပြေနေတုန်းပဲ

ဒါပေမယ့် နောက်ပိုင်းမှာ
ကြွက်တွေဟာ အချင်းချင်း
ရန်လိုလာကြတယ် ၊ သတ်ဖြတ်
ကုန်ကြတယ် တဲ့

ဒီ စမ်းသပ်မှုကို အကြိမ်ကြိမ်
ပုံစံ အမျိုးမျိုးနဲ့ နှစ် ၂၀ ကြာအောင်
စမ်းသပ်ခဲ့ပေမယ့် ဒီရလဒ်ပဲ ထွက်
ခဲ့ပါတယ်

ဘာကြောင့်ဆိုတာ ဘယ်သူမှ
အဖြေမထုတ်နိုင်ကြပါဘူး

John ရဲ့ သီအိုရီကတော့ ဒီလိုပါ

ဒီထဲက ကြွက်တွေက အစာ ၊ ရေ ၊
နေစရာ အတွက် ယှဉ်ပြိုင်စရာ
မလိုဘူး

သူတို့ဟာ “status “ လို့ ခေါ်တဲ့
“အဆင့်အတန်း “ အတွက် ယှဉ်ပြိုင်
တိုက်ခိုက်ကြတာပါ

ပိတ်လှောင်ပြီး ထွက်ပေါက်ကင်းတဲ့
Society တစ်ခုမှာ

သူတို့ဟာ ဒီ အဆင့်အတန်းအတွက်
စဉ်ဆက်မပြတ် ယှဉ်ပြိုင်ကြရင်း
တိုက်ခိုက် သတ်ဖြတ်ကြတဲ့ အထိ ဖြစ်ကုန်
တာပါ

သဘာဝထဲမှာ ဆိုရင်တော့ ရှုံးရင်
ပွဲထဲက ထွက်၊ အခြားနေရာသစ်မှာ
ဘဝသစ်စ လို့ ရနိုင်ပေမယ့် ပိတ်ထားတဲ့
နေရာမှာတော့ ယှဉ်ပြိုင်မှု ပိုပြင်းထန်
တတ်ပါတယ်

ဒါကြောင့် ပါဝါ ရှိတဲ့ မိသားစုတွေက
နေမွေးဖွားလာတဲ့ သားသမီးတွေဟာ
အချင်းချင်း ပါဝါ ရဖို့ ပြိုင်ဆိုင်နေကြ
တယ်

မိသားစု မျိုးဆက်တွေ အရမ်း များပြားလာတဲ့အခါ
သူတို့အတွက် လုံလောက်တဲ့ နေရာတွေ ၊
ရာထူးတွေ၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်တွေ မရှိကြဘူး

ဒါက society မှာ ကြီးမားပြင်းထန်တဲ့
ပဍိပက္ခတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေတယ်

Peter ရဲ့ တွေ့ရှိချက်အရ
အထက်တန်းလွှာ အင်မတန် များပြား
လာခြင်းဟာ စစ်ပွဲတွေ ဒါမှမဟုတ်
တော်လှန်ရေးတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေတယ်

တတိယ သီအိုရီကတော့

ဂျာမန် သမိုင်းနဲ့ အတွေးအခေါ်ပညာရှင်
Oswald Spengler ရဲ့

“ လူ့ယဉ်ကျေးမှု အသက် စက်ဝန်း “
“ Civilisation Life Cycle”
သီအိုရီ ဖြစ်တယ်

သူ့အဆိုအရ

လူမှု အသိုက်အဝန်းတွေ ယဉ်ကျေးမှု
တွေဟာ ရှင်သန်နေတဲ့ သက်ရှိ ဇီဝရုပ်တွေ
ဖြစ်တယ်

လူတစ်ယောက် မွေးဖွား၊ ရင့်ကျက်၊
အိုမင်း ၊ သေဆုံး ဆိုတဲ့ အတိုင်း

လူ့ယဉ်ကျေးမှု အသိုက်အဝန်းတွေက
ဒီအဆင့်တွေကို ဖြတ်သန်းရသတဲ့

Civilisation ရဲ့ အစပိုင်းမှာ
ရွာလေးတစ်ရွာ ဆိုကြပါစို့

နောက်ပြီး မြို့ငယ် ( town)

နောက်ပြီး မြို့ကြီး ( city )

နောက် မြို့ကြီး ပြကြီး ( mega city)

ဒီ mega city အဆင့်ကို ရောက်ရင်
Civilisation တွေ စတင်သေဆုံး
လာကြတယ်

ဘာကြောင့်လဲ ရှင်းပြပါမယ်

ကျေးရွာလေးတွေမှာ လူတွေဟာ
အလုပ်ကြိုးစားကြတယ်

မကြိုးစားလို့လည်း မရဘူး
ငတ်ပြတ်ကုန်မှာပေါ့

စည်းလုံးကြတယ် ၊

တစ်ယောက်ကို တစ်ယောက် ဂရုစိုက်ကြတယ်

ပြဿနာတွေကို အတူတူ ဖြေရှင်းကြတယ်၊

ကလေးတွေ အများကြီး မွေးကြတယ်

စိတ်ကူးယဉ် တည်ဆောက်မှု ၊ ထိတွေ့
ကိုင်တွယ်လို့ မရတဲ့ တန်ဖိုးတွေ မရှိဘူး

အကုန်လုံး လက်တွေ့ကျကျပဲ

ကလေးတွေ ဆိုတာ စိုက်ပျိုးရေး
အတွက် အခမဲ့ အလုပ်သမား
တွေပဲလေ

ဒါက ကျေးရွာတွေရဲ့ အလုပ်လုပ်ပုံ
အကြမ်းဖျင်း

အဲ့ကနေ mega city အဆင့်ရောက်လာရင်

ထိတွေ့ကိုင်တွယ်လို့ မရတဲ့ မမြင်ရတဲ့
စိတ်ကူးယဉ်တည်ဆောက်မှုတွေ
အလွှာအထပ်လိုက်ဖြစ်လာတယ်

လက်တွေ့မဆန်တော့ဘူး

ကျေးရွာမှာ ကိုယ် စားနေတဲ့ ဆန်ရေစပါး
အစားအစာ ဘယ်က လာလဲ သိတယ်
ဘယ်လို လုပ်ရလဲ သိတယ်

မြို့ပြမှာက အဲ့လိုမဟုတ်ဘူး

ကိုယ် တိုက်ရိုက် ထိတွေ့ နားလည်လို့
မရတဲ့ စနစ်ရဲ့ အလုပ်လုပ်ပုံ များပြား
ရှုပ်ထွေးလာတယ်

တစိမ်းတွေ သန်းနဲ့ချီ အတူတကွ
နေထိုင်ကြရတယ် ၊

ယုံကြည်မှု မရှိရင်တောင် ငွေအတွက်
တစ်ယောက်နဲ့ တစ်ယောက် အတူ အလုပ်လုပ်
ကြ၊ ဝန်ဆာင်မှု ပေးကြ၊ ပိုပြီး တစ်သီးပုဂ္ဂလ
ဆန်လာကြတယ်

ကြွေးမှီတင်ရှိမှု များပြားလာတယ်

လူတွေက ကိုယ့်ဆန္ဒ အတ္တ ပျော်ရွှင်မှုကို
ရှေ့တန်းတင်လာကြတယ်

ကိုယ့် လုပ်ငန်းတွေ အတွက် စျေးကြီးတဲ့
ကလေးတွေ မွေးမယ့် အစား

ပြည်ပ လုပ်သားတွေ တင်သွင်းကြတယ်

ဒီလိုနဲ့ မျိူးပွါးနှုန်းကျလာတယ်

ဒီလိုနဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းတွေက သေဆုံး
လာကြတယ် တဲ့

ဒါနဲ့ပက်သက်ပြီး ဘာမှ လုပ်လို့မရပဲ
သဘာဝ ဖြစ်စဉ် တစ်ခုသာ ဖြစ်တယ်
လို့ oswald က ဆိုပါတယ်

ဒီမှာ တစ်ယောက်ယောက်က မေးမယ်

တကယ်လို့ ပြင်ပ အန္တရာယ် တစ်ခုခုက
ဒီ အသိုက်အဝန်းကို ခြိမ်းခြောက်လာရင်
ရော

ဒီ အသိုက်အဝန်းက စည်းစည်း
လုံးလုံး နဲ့ ပြန်စေးကပ်သွားပြီး လူ့အဖွဲ့
အစည်း ပြန် ရှင်သန်နိုင်မလား ပေါ့

ဒီ mega city အဆင့်ကို ရောက်သွားရင်
လူတွေက လက်တွေ့ကျကျ မနေထိုင်ကြတော့
ဘူး၊ သီးခြားစီ ဖြစ်လာကြတာမို့ ပြင်ပ
အန္တရာယ် ကြုံလည်း အရေးမပါတော့ဘူး

၁ ၊ ကိုယ့်အရေးကိုယ်သာ
စိတ်ဝင်စားတာမို့ အန္တရာယ်ကို
သတိပြုမိဖို့ ခက်တယ်

၂၊ အတူတကွ တွန်းလှန်ဖို့ တစ်ဦးကို
တစ်ဦး ယုံကြည်မှု မရှိတော့ဘူး

အဖွဲ့ထဲက အချို့တွေက ပြင်ပ ရန်သူ
တွေနဲ့တောင် ပူးပေါင်းပြီး ကိုယ့်အဖွဲ့
ကိုယ် တိုက်ခိုက်တာမျိုး လုပ်နိုင်ခြေ
ရှိတယ်

ဒါက ရင့်မှည့်အဆင့် ရောက်လာတဲ့
Civilisation တွေရဲ့ ထုံးစံ ဖြစ်တယ်

အချင်းချင်း ဖြစ်တဲ့ ပြဿနာတွေက
ပြင်းထန်လွန်းလို့ အတွင်း ပြိုင်ဖက်
တွေကို အလဲထိုးဖို့ ပြင်ပ ရန်သူနဲ့
ပူးပေါင်း ကြလေ့ ရှိပါတယ်

သမိုင်းမှာ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်ခဲ့ပြီး
ဖြစ်တယ်

“ခေတ်မှီမှီ ကမ္ဘာကြည့် ကြည့်မြင် အပိုင်း(၂)

“အ​နောက်ကမ္ဘာ ပြိုလဲခြင်း “ နဲ့

“ အနာဂါတ် ဟောကိန်းများ”

ဒီသီအိုရီတွေက တဆင့် လက်ရှိ ကမ္ဘာကြီးကို

နားလည်ဖို့ ကြိးစားမှာ ဖြစ်တယ်

လက်တွေ့ ဖြစ်ရပ် ချိတ်ဆက်မှုတွေက

သီအိုရီတွေထက်တော့ အများကြီး

ရှုပ်ထွေးပါတယ်

ဒါပေမယ့် ကျနော်တို့ ကို အတိုင်းအတာ

တစ်ခု အထိတော့ သီအိုရီတွေက ကူညီ

နားလည်စေနိုင်ပါတယ်

Society အားလုံး ကိုယ်စီ ရဲ့ ဗဟိုမှာ

အင်မတန် ပါဝါ ရှိတဲ့ မိသားစုတွေက

ချုပ်ကိုင်ထားကြတာ ဖြစ်တယ်

တိုင်းပြည် စတင်ထူထောင် စဉ်က

ပါဝင်ခဲ့တဲ့ မိသားစုရဲ့အစဉ်အဆက်

မျိုးရိုး မျိုးဆက်တွေ လိုမျိုးပေါ့

သူတို့က အဦးဆုံး ဒီ ပါဝါ တည်ဆောက်

ပုံတွေရဲ့ ဇစ်မြစ် အခြေခံတွေပါ

၁၀ စု ဖြစ်ချင်ဖြစ်မယ် ၁၀၀ ဖြစ်ချင်ဖြစ်မယ်

အချို့ နိုင်ငံ​တွေမှာ ၂၀၀ လောက်လည်း

ရှိ​နေနိုင်ပါတယ်

ဒါပေမယ့် ပျမ်းမျှ အများစုက

အရာရာကို ချုပ်ကိုင်ထားတဲ့ မိသားစု

၁၀၀ ဝန်းကျင်လောက် ရှိပါတယ်

ဒီ မိသားစုတွေက တိုက်ရိုက် ချုပ်ကိုင်

ချယ်လှယ်တာတော့ မဟုတ်ဘူး

စနစ်ရဲ့ မဏ္ဍိုင် ၃ တိုင် နဲ့ သွယ်ဝိုက်

ထိန်းချုပ်တာ ဖြစ်တယ်

ပထမ တိုင်က “ finance ( ငွေကြေး) “

ဗဟိုဘဏ် စနစ်

သူတို့ စိတ်ကြိုက် ငွေကြေး ထုတ်လုပ်

ရိုက်နှိပ်ခွင့် ရှိတယ်

ဘယ်သူ့လက်ထဲ ငွေစီးဆင်းရမလဲ

ဆုံးဖြတ်တယ်

—————

ဒုတိယ တိုင်က

“ religion ဘာသာရေး “

ဘာသာရေး လို့ ပြောတဲ့အခါ

ဘုရားကျောင်းတွေ ကိုချည်း

ဆိုလိုတာ မဟုတ်ဘူး

လူထု ယုံကြည်တဲ့ အရာ တစ်ခုခု

အိုင်ဒီယာတွေ စုပေါင်းထားတဲ့

စနစ်တစ်ခုခု

အဲ့ကနေ တစ်ဆင့် လူတွေက

ကမ္ဘာကြီးကို ကြည့်မြင် နားလည်

ကြတယ်

သမိုင်း အစောပိုင်းကာလ တောက်လျှောက်

ကတော့ မိရိုးဖလာ ဘာသာရေး

ဖြစ်ခဲ့ကြပေမယ့်

နောက်ပိုင်းတော့ “ သိပ္ပံနဲ့ နည်းပညာ” က

ဘာသာရေး အသစ်တွေ ဖြစ်လာပါတယ်

———————

တတိယ တိုင် က

“ intelligence ဒေတာ စုစည်းမှု”

စပိုင်တွေ၊ secret services တွေ၊

သတင်းအချက်အလက် ရယူနိုင်

စွမ်း ၊ သတင်းအချက်အလက်ကို

စိတ်ကြိုက် ပုံစံပြင် အယုံသွင်း

နိုင်ခြင်း တွေပါ

ပါဝါ ရှိတဲ့ မိသားစုတိုင်း က ဒီ

လှို့ဝှက်သတင်းတွေပေါ် မူတည်ပြီး

သူတို့ ပါဝါကို ထိန်းသိမ်း တည်တံ့

စေပါတယ်

ဒီတိုင် (၃) တိုင်ကနေ ထိပ်သီးတွေက

တိုင်းပြည်တစ်ပြည်ကို အရာရာ

ထိန်းချုပ်ပါတယ်

ကျောင်းတွေ ၊ စစ်တပ်တွေ၊ အစိုးရ

ယန္တရား၊ မီဒီယာ၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ရာဇဝတ်

မှု၊ မာဖီးယားဂိုဏ်းတွေ ကိုတောင်မှ ပေါ့

ဒီ တည်ဆောက်ပုံကို နားလည်ဖို့

ကော်ပိုရေးရှင်း တစ်ခုနဲ့ ဥပမာ

ပေးချင်ပါတယ်

ထိပ်ဆုံးမှာ ပိုင်ရှင်တွေ ရှိတယ်

ဘယ်လမ်းစဉ်နဲ့ ဘယ်ကို သွားရမလဲ

သူတို့ ဆုံးဖြတ်တယ်

အကျိုးအမြတ်တွေ ရယူတယ်

အလယ်မှာ မန်နေဂျာတွေ ရှိတယ်

အောက်ဆုံးမှာ အလုပ်သမားတွေ ရှိတယ်

အလုပ်သမားတွေက သာမန်လူထု

ဖြစ်ပြီး လက်တွေ့ အလုပ်လုပ်ရသူ

တွေ ဖြစ်တယ် ။

ကော်ပိုရေးရှင်းရဲ့ ထုတ်လုပ်မှု အင်ဂျင်

ဖြစ်ပြီး ကြွယ်ဝချမ်းသာမှု ဖန်တီးပေးသူ

တွေ ဖြစ်ကြတယ်

မန်နေဂျာတွေကတော့ ကော်ပိုရေးရှင်း

ကိုလည်း မပိုင်သလို လက်တွေ့ မြေပြင်

မှာလည်း အလုပ်မလုပ်ကြပါဘူး

ပိုင်ရှင်ရဲ့ ဆန္ဒအတိုင်း ပေါ်လစီ

တွေ ဆွဲပေး ၊ အကောင်အထည်ဖော်

ပေးတယ်၊ အလုပ်သမားတွေကို

ကြီးကြပ်တယ်၊ စနစ်တွေကို မွမ်းမံ

တယ်

တကယ့် လက်တွေ့ကမ္ဘာက ပိုရှုပ်ထွေး

တယ်နော်

ဒါက ရိုးရှင်းတဲ့ ဥပမာ သေးသေးလေးပါ

Society တစ်ခု တိုးတက်နေရင်

ထိပ်သီးမိသားစုတွေက ဒီ မန်နေဂျာတွေကို

လုပ်ပိုင်ခွင့်ပေးထားတယ်၊ လူတွေကို

ငြင်းခုန်ခွင့် ၊ ဝေဖန် ခွင့် ပေးတယ်

ဒါက ဒီမိုကရေစီ စနစ်ပေါ့

မန်နေဂျာတွေက အလုပ်သမားတွေရဲ့

ရပိုင်ခွင့် အခွင့်အရေး တွေကို ကူညီ

တိုးတက်စေတယ်

လူ့အဖွဲ့အစည်းဟာ ပွင့်လင်းတယ်၊

လုပ်သလောက် အကျိုးခံစားခွင့် ရှိ

တယ်၊ ချမ်းသာ ကြွယ်ဝခွင့် ရှိတယ်

စနစ်က မျှတမှု ရှိတယ်

ဒါပေမယ့် အချိန်ကြာလာလို့

ကုန်ထုတ်စွမ်းအား အတိုးတက်ဆုံး

ကာလ ကျော်ပြီးတဲ့အခါ

ဒီ ထိပ်စီးမိိသားစုတွေရဲ့ မျိုးဆက် တွေ

အချင်းချင်းပြိုင်ဆိုင််မှု များပြားလွန်း

လာတဲ့အခါ

တကယ့် ကြပ်တည်းမှု ကပ်ဘေး

ဆိုက်လာတယ်

ကော်ပိုရေးရှင်းတွေက အရင်လို

အကျိုး အမြတ် မများတော့ဘူး

စတင် ဆုံးရှုံးလာတယ်

စနစ်ထဲက ထုတ်သုံးတာ များပြီး

ပြန်မဖြည့်ပေးနိုင်တော့ဘူး

ဒီလို ကြပ်တည်ကာလမှာ မန်နေဂျာ

တွေက အလုပ်သမားတွေဘက်က

ရပ်တည်လိမ့်မယ်လို့ ထင်ရင်

မှားသွားလိမ့်မယ်

လက်တွေ့မှာ မန်နေဂျာတွေက

လုပ်ငန်း ကြပ်တည်းတာနဲ့အမျှ

အောက်ခြေ အလုပ်သမားတွေ

အပေါ် ပိုပြီး အနိုင်ကျင့် ဗိုလ်ကျ

လာကြတယ် ၊

ခေါင်းပုံဖြတ် အကျိုး အမြတ် ပို

ရယူလာကြတယ်

လိမ်လည််မှု တွေ ပိုလုပ်လာကြတယ်

အထက်ကို စိတ်ကျေနပ်စေဖို့ပါ

ဘာလို့လဲ ဆိုတော့ ကြပ်တည်းလာတာ

နဲ့ အမျှ

သူ့ရဲ့ ရာထူး လုပ်ပိုင်ခွင့် အာဏာ

တည်မြဲမှု အတွက် သူ ပိုစိုးရိမ်လာပြီး

တကယ်တန်း မြေပြင် လုပ်အားကို

မပေးနိုင်ပဲ သူ ပြန်ပေးနိုင်တဲ့ value

က နည်းနည်းလေးမို့ သူ့အတွက်သူ

စိုးရိမ်လို့ အောက်ကို ပိုဖိတာပါ

အောက်ခြေကို ပိုပြီး မျက်ခြေမပြတ်

စောင့်ကြည့် ထိန်းချုပ်လာတယ်

အလုပ်သမားတွေက ပိုပို အလုပ်ကြိုးစား

လာရင်း ပိုပို ကြပ်တည်း လာကြတယ်

ရှိရှိသမျှ အကျိုး အမြတ်တွေက

ထိပ်သီးတွေဆီကိုပဲ ပိုပို စီးဆင်းလာ

တယ်

ဒီ ပြဿနာက ကြာလေ ပိုဆိုးလေ

ဖြစ်မှာပါ

အထက်တန်းလွှာ မိသားစုတွေက

သီးခြား အဖွဲ့တွေ ကွဲထွက်ပြီး

သီးသန့် ကိုယ်ပိုင် မဟာမိတ်တွေ

ထူထောင်ကြတယ်

သူ့ထက်ငါ ထိပ်ဆုံး ကို တက်နိုင်ဖို့

ပြိုင်ဆိုင်မှု ပိုပြင်းထန်လာတယ်

အဲ့ကနေ ပြည်တွင်းစစ် သို့မဟုတ်

တော်လှန်ရေး တွေ ဖြစ်လာတာပါ

ကျဆင်းကာလ ရောက်ရင်

ဟန်ဆောင်မှု မျက်နှာဖုံးတွေ

ကွာကျလာလေ့ရှိတယ်

ရှင်သန်ရပ်တည်ဖို့ တစ်ဦးကို

တစ်ဦး သတ်ဖို့ ဝန်မလေးတော့ဘူး

အရင်းအမြစ် အခွင့်အရေးတွေ အတွက်

ယှဉ်ပြိုင်တိုက်ခိုက်မှု ပြင်းထန်လာတယ်

ဝေဖန်မှုတွေကို လက်မခံတော့ဘူး

လူ့အဖွဲ့အစည်းက စည်းမျဉ်းတွေနဲ့

ပို တင်းကြပ်ချုပ်နှောင်လာတယ် ။

ဗြူရိုကရေစီက ပိုဆိုးလာတယ်။

အတွင်းရေးတွေကို ထုတ်ဖော်တဲ့သူ

တွေ နှုတ်ပိတ်ခံရတယ်

မီဒီယာ လွတ်လပ်ခွင့်တွေ တင်းကြပ်

လာတယ်

( အတက် - ဒီမိုက​ရေစီ / လွတ်လပ်မှု)

(အကျ - ဗြူရိုက​ရေစီ )

( ပြိုလဲ ကာလ - အာဏာရှင်)

ဒီ မိုဒယ် အတိုင်း နားလည်မှုသာ

မှန်ကန်ခဲ့မယ် ဆိုရင်

အနောက်ကမ္ဘာဟာ နောက် (၅) (၁၀) နှစ်

(၂၀) နှစ် အတွင်းမှာ…..

1. ဒီမိုကရေစီနဲ့ လွပ်လပ်မှု ကျဆင်းလာလိမ့်မယ်

2. စီးပွါးရေး ပြိုလဲမှု

3. အစုအပြုံလိုက် ပြည်ပလုပ်သားတင်သွင်းမှု

4. ပြည်တွင်း ပဍိပက္ခ

5. အဓိပ္ပာယ်မဲ့ ပြည်ပ စစ်ပွဲတွေ

ဒါတွေအားလုံး တစ်ခုနဲ့ တစ်ခု ဆက်စပ်ပြီး

တစ်ဆင့်ပြီး တစ်ဆင့် ဖြစ်ပေါ်လာကြ

လိမ့်မယ်

———-

(အသေးစိတ် ဆက်စပ်မှုကို မူရင်း video မှာ

ရှင်းပြထားပေမယ့် ဒီမှာ စာရှည်မှာစိုးလို့

အတိုချုပ်ပဲ ဖော်ပြပါရစေ)

———

ဒီ ခန့်မှန်းချက်တွေ မမှန်ခဲ့ဘူးဆိုရင်တော့

ကျနော်တို့ရဲ့ နားလည်မှု မိုဒယ်ကို

ပြန်သုံးသပ်ပြုပြင်ရမှာ ဖြစ်တယ်

မှန်ခဲ့ရင်တော့ မိုဒယ် မှန်တယ်လို့

ယူဆရမှာပါ

(ပရော်ဖက်ဆာ ကျန်းရဲ့ ဗီဒီယိုကို

တက်နိုင်သမျှ ချုံ့ပြီး ဘာသာပြန်ထား

တာပါ )